عناوین الاحکام؛ ترجمه وشرح متن لمعه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣١٥ - مسئله چهارم

ترجمه:

مسئله سوّم‌

اگر دخترى به پشت دخترى ديگر سوار شده سپس دختر سوّمى او را تحريك نمود و در نتيجه مركوب بحالت قمص‌ [١] در آمد و راكب را از پشت خود بزير افكند و وى درگذشت در روايت آمده است كه ديه او بين دختر سوّمى و مركوب بطور نصف تقسيم مى‌شود.

برخى از فقهاء فرموده‌اند:

دو ثلث ديه بر عهده ايندو مى‌باشد. [٢]

مسئله چهارم‌

عبد اللّه بن طلحه از مولانا ابى عبد اللّه عليه السّلام درباره دزدى كه جامه‌هاى در خانه را جمع كرده و با بانوى منزل نزديكى نموده و فرزندش را كشته و سپس زن دزد را بقتل رسانده فرمودند:

خون دزد هدر بوده و در مالش چهار هزار درهم ثابت است كه بايد به زن بدهد و موالى و ورّاثش مكلّفند ديه مقتول را به دهند.

فرع‌

و از مولانا امام صادق عليه السّلام درباره رفيق عروسى كه زوج وى را كشته و عروس نيز زوج را به قتل رسانده اين طور وارد شده:

زن را به واسطه قتل شوهرش مى‌كشند مضافا به اينكه ديه رفيق را نيز ضامن است.

ولى على الاقرب خون رفيق هدر بوده مشروط به اينكه از شوهر داشتن زن مطّلع باشد.

فرع‌

محمّد بن قيس درباره چهار نفر مست كه دو تن از ايشان مجروح شده و دو نفر ديگر مقتول نقل نموده كه:

بعد از كم نمودن جراحت‌هاى دو تن مجروح حكم به ضمان ايشان شده و ديه دو مقتول را عهده‌دار مى‌باشند.

[١] مقصود از « قمص » آن است كه مركوب به طور وحشت زده دويده و دستهايش را از زمين بلند نمايد و راكب را از پشت خود بزير بياندازد.

[٢] و ثلث ديگرش ساقط و هدر است.